27 Eyl

Çimento ve Bağlayıcılar

YAPI MALZEMESİ

Çimentonun ana maddeleri; kalker, kil, alçı taşı ve silisli kumdur. Çimento bileşimini ayarlamak için FeO2 ilave edilir. Belirli oranlarda karıştırılan çimento hammaddesi 1300°-1500° derecede pişirilir ve %3 civarında alçı taşı ilave edilir. Sonra öğütülür. Bunun nedeni çimentonun ilk sertleşme zamanını ayarlamaktır. Çimento hammaddesinin pişirildikten sonraki ismi klinkerdir. Normal çimentoların hammaddesi kil ve kalkerdir.
Çimento hammaddeleri yüksek sıcaklıkta pişirilir. Pişirilme esnasında kalkerin ayrışması sonucunda kireç (CaO), kilin ayrışması sonucunda ise silis (SiO2), Alimin (Al2O3), Demir Oksit (Fe2O3) ortaya çıkar. Ortaya çıkan bu öğeler asit ve bazik durumlarına göre birbirleriyle birleşerek Portland çimentolarının ana bileşenlerini oluştururlar.
Kalsiyum Silikat CaO.SiO2
Di kalsiyum Silikat 2CaO.SiO2 – Çimento hacminin yaklaşık %20’sini oluştururlar ve geç dayanıma etkisi vardır.
Trikalsiyum silikat 3CaO.SiO2 – Çimento hacminin yaklaşık %55ini oluştururlar ve erken dayanıma etkisi vardır.
Trikalsiyum Bisilikat 3CaO.2SiO2
Trikalsiyum Alüminat 3CaO.Al2O3

Alçıtaşı: Klinkere, öğütülmesi esnasında çimentonun %3-%5’i kadar alçıtaşı eklenir. Alçıtaşının eklenmesiyle C3A tepkimesinin kontrolü için gerekli olan sülfat temin edilmiş olur. Çimento içeriğinde bulunan sülfat ile deniz yada yeraltı suyu kaynaklı sülfat karıştırılmamalıdır. Dış kaynaklı sülfat betona nüfuz eder ve hidratasyon ürünü olan C3A ile tepkimeye girerek genleşmeye (hacimsel artışa) neden olur. İşte bu nedenle sülfata dayanıklı çimentoda C3A oranı belli bir sınırda (%5) tutulur.
Ani Priz: Çimentoda C3A’nın hızlı ve ani tepkimesini engelleyip kontrol edecek miktarda sülfat bulunmadığında ani priz meydana geir ve beton beklenen süreden önce sertleşir.
Yalancı Priz: Çimento içindeki sülfatın suyu kendine bağlaması ve bu nedenle geçici bir donma meydana getirmesidir. Bu durum hem sülfatın gerektiğinden fazla olmasından hem de alçının kimyasal yapısından kaynaklanabilir. Yalancı priz durumunda beton tekrar karıştırıldığında plastik özelliğine kavuşur.
Bu ana silikatlar, çimentonun özellikleri üzerinde etkilidirler. CS ve C3S2 silikatlarının çimentonun prizine etkisi yoktur. C3S silikatı, çimentonun prizini ve ilk günlerdeki dayanımını hızlandırır. C2S silikatı, çimentonun prizini ve ilk günlerdeki dayanımını yavaşlatır ve su ile temas ettiği zaman C3S ye göre daha az ısı verir. Bu silikatların çimento içindeki oranlarını değiştirerek değişik özelliklerde çimento üretilir. C3A bileşeni, aynı miktardaki bileşenlere kıyasla çok daha fazla ısı verir. C3A bu özeliğinden dolayı çimento hamurunun hacminin değişmesine ve çatlamasına neden olur.
Çimentolardan istenilen düzeyde faydalanabilmek için kullanılacak yerin özelliğine göre çimento seçmek gerekir. Sülfatlı zeminle veya su ile temas eden inşaatlarda sülfata dayanıklı çimento kullanılması, kütle betonlarda ise hidratasyon ısısı düşük çimento kullanılması gibi.
Priz sürelerini kısaltmak amacıyla betona belirli oranlarda katkı maddeleri eklenebilir. Bu amaçla en çok CaCl2, çimento ağırlığının %2’si oranında kullanılır. CaCl2, prizi çabuklaştırır ama fazla kullanılması sonucu donatının korozyonuna ve betonun büzülmesine neden olabilir.Prizi geciktirmek için %2-%4 oranında alçı taşı kullanılır.

İNŞAAT HESABINI ÜCRETSİZ OLARAK DENEMEK İSTER MİSİNİZ?

Çimento Tipleri 27/09/2019 Çimentoların hidrat… 27/09/2019