07 Eyl

İfrazen Taksim Nedir?

HUKUK, YÖNETMELİK

BÖLME YOLUYLA ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ (İFRAZEN TAKSİM) NEDİR?

İfrazen taksim adıyla anılan, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 699. Maddesinde düzenlenmiş bulunan ayırma yoluyla ortaklığın giderilmesi, paylı mülkiyetin sona ermesi sonucunu doğurur. Burada dikkat edilmesi gereken husus şudur ki ifrazen taksim, eski deyişle “izale-i şüyu davası”, eş söyleyişle “ortaklığın giderilmesi davası” açılması suretiyle, sulh hukuk yargıcı tarafından yapılır. Zira ortada bir paylı mülkiyet vardır ve paylı mülkiyetin doğurduğu ortaklığın giderilmesi istenmektedir. Ortaklık, paylı mülkiyete konu taşınmazın, örneğin arsanın, paydaş sayısında parçalara bölünmesi suretiyle sona erebilecektir.
Yukarıda yazılı olanlardan da anlaşılacaktır ki ifrazen taksim mefhumunun açıklanması için, paylı mülkiyet kavramının da açıklığa kavuşturulması gerekmektedir. Paylı mülkiyet, hukuki anlamda “eşya” sayılan bir şey üzerinde, birden fazla kişinin, belirli paylarla, şeyin yalnızca bir kısmına malik olması demektir. Örneğin: 12.000 m2’lik bir arsanın dört eşit paydaşı varsa, her bir paydaş, arsanın 3.000 m2’lik kısmının maliki olacaktır. Bu mülkiyet, paylı mülkiyet birlikteliğidir. Dikkat edilmesi gereken şey şudur ki paydaşların sahip olduğu mülkiyet hakları, birbirinden bağlantısız mülkiyetler değil, birbiriyle bağlantılı haklardır. Zira taşınmazın tamamı üzerinde yapılacak herhangi bir hukuki işlem, bütün paydaşların buna rıza göstermesi yoluyla mümkün olabilir. Keza paydaşlar ortak hareket etmek zorundadırlar.
Paylı mülkiyet, paydaşlar bakımından, bazı hallerde zorlayıcı olabilmektedir. Bu nedenle, paylı mülkiyet birlikteliğinin sona erdirilmesi için, paydaşların her birine yetki tanınmıştır. Buna göre, paydaşlardan her biri, paylı mülkiyetin sona erdirilmesi için istemde bulunma hakkına sahiptir. Bu istemi, gerek dava dışı yollardan ve gerekse dava ile ileri sürebilir.
Paylı mülkiyetin dava yolu ile sona erdirilmesi, paylı mülkiyete konu oluşturan taşınmazın bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılması ile mümkündür. Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyete konu olan taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut olan “birlikte mülkiyet” ilişkisini sona erdirip “ferdi mülkiyete” geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.
Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. HMK’nin 27. maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

İNŞAAT HESABINI ÜCRETSİZ OLARAK DENEMEK İSTER MİSİNİZ?

Ortaklığın Giderilmesi Biçimi
Paylı mülkiyete konu olan taşınmaz, taşınmazın fiziki olarak parçalanması ve parçalanan kısımların paydaşlara dağıtılması yoluyla sona erdirilebileceği gibi, bunun mümkün olmaması halinde satışının yapılarak elde edilen bedelin paydaşlar arasında bölüştürülmesi yoluyla da sona erdirilebilir. Taşınmazın parçalanarak paydaşlara dağıtılması, “ifrazen taksim” adıyla anılır. Türk Medeni Kanunu’nun 699. maddesinin 2. fıkrası, bu konuya ilişkin şu şekilde bir hüküm ihdas etmiştir: “Paylaşma biçiminde uyuşma sağlanamazsa, paydaşlardan birinin istemi üzerine hâkim, malın aynen bölünerek paylaştırılmasına, bölünen parçaların değerlerinin birbirine denk düşmemesi hâlinde eksik değerlerdeki parçaya para eklenerek denkleştirme sağlanmasına karar verir.”

İfraz Ve Tevhit Nedi… 06/09/2019 Geçici Hukuki Koruma… 07/09/2019