05 Eyl

Eser Sözleşmesi Biçiminde Kurulmuş İnşaat Sözleşmelerinde Yaklaşık Bedel Kavramı

HUKUK, YÖNETMELİK

Eser Sözleşmesi Biçiminde Kurulmuş İnşaat Sözleşmelerinde Yaklaşık Bedel Kavramı

Yaklaşık Bedel Kavramı
Türk Borçlar Kanununun 481. maddesine göre: “Eserin bedeli önceden belirlenmemiş veya yaklaşık olarak belirlenmişse bedel yapıldığı yer ve zamanda eserin değerine ve yüklenicinin giderine bakılarak belirlenir.” Yaklaşık bedelde sözleşmede belirlenen bir bedel vardır fakat bu bedel kesin değildir; eser tamamlandıktan sonra kesinlik kazanır, bu kesinleşen bedel iş sahibinin ödeyeceği bedeldir
Tahmin edilen bedelle, fiilen yapılan harcamalar karşı karşıya kaldığında, iş sahibinin ödeyeceği miktar fiilen yapılan harcamalara göre, eser tamamlandıktan sonra yapılacak keşifle belirlenir. “Keşif bedeli”, eser teslim edildikten sonra iş sahibinin yükleniciye ödeyeceği öngörülen miktar değildir, bedelin hiç belirlenmemiş olduğu durumlarda eserin meydana gelmesinden sonra masraflara göre tespit edilen bedelin aşamayacağı değerdir.
Tek başına keşif bedelinin varlığı, bedelin yaklaşık olarak tespit edildiğini göstermez, bağlayıcı değildir; bu sözleşmenin unsuru olmayan fakat iş sahibini sözleşmeyi yapmaya yönlendiren bir işlem temelidir.
Yaklaşık bedelin tercih edilmesinin sebebi, yükleniciyi götürü bedelin sakıncalarından ve altından kalkamayacağı ağır yükümlülüklerden korumaktır. Buna karşı iş sahibi de gireceği yükümlülüğü önceden bilmek isteyecektir. Yaklaşık bedelde, bedelin taraflara yüklediği sakıncaları bertaraf etmek için, her iki tarafın istekleri kısmen yerine getirilmektedir.
Eser sözleşmelerinde taraflar, genellikle basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gereken yüklenicinin, dürüstlük kuralı çerçevesinde kendi yönlendirmesiyle yaklaşık bedeli belirlerler, çünkü eserin meydana getirilmesi onun uzmanlık alanına giren bir husustur.
Sözleşmede bedelin götürü bedel mi yoksa yaklaşık bedel mi olduğu hususunda kararsızlık yaşanması durumunda yaklaşık bedelin uygulanması daha yerindedir; hatta bedelin genel işlem şartlarına göre de kararlaştırılması mümkündür.
Türk Borçlar Kanununun 481. maddesine göre bedel hiç belirlenmemiş ya da sadece yaklaşık olarak belirlenmişse, borçlanılan bedel eserin kıymetine ve yüklenicinin masraflarına göre belirlenir.
Yükleniciye ödenmesi gereken ve yaklaşık bedel kavramına giren kalemler şu şekilde ifade edilebilir:
Yükleniciye ödenmesi gereken zorunlu giderler, onun özen yükümlülüğüne uygun davranıp, aşırı ve gereksiz yapmadığı tüm masraflardır. Vekalet sözleşmesinden farklı olarak eser sözleşmesinde zorunlu, yararlı ve lüks masraf ayrımı yapmak doğru değildir; çünkü yüklenici, lüzumsuz harcamalar yaparak karını düşürmek ve özen yükümlülüğüne aykırı davranmak istemez.

İNŞAAT HESABINI ÜCRETSİZ OLARAK DENEMEK İSTER MİSİNİZ?

Eserin yapımı için zorunlu masraflar şunlardır:
• Eserin medyana getirilmesi için işletmesinde çalıştırdığı personelin giderleri ile eğer alt yükleniciler varsa onlara fiilen borçlandığı miktarı içerir.
• Eserin yapılmasında kullanılan araç ve gereçler ile bu araç ve gereçler için yapılmış olan çalıştırma, bakım giderleri, aşınma ve amortisman payları, şayet araç ve gereçler kiralanmışsa kira bedelleri, eğer yüklenici malzemeyi kendi sağlamışsa sağladığı malzemenin bedelini içerir.
• Yüklenicinin yüzde olarak belirlenen bir kısım işletmesinin masrafları örneğin bürosunun elektrik, su, telefon, yakıt masrafları veya işletmesine tahsis edilmiş makinelerin bakım, onarım masraflarını içerir.
• Yüklenici tarafından ödenmesi gereken KDV gibi yasal yükümlülükleri içerir.
• Yüklenicinin elde edeceği kar ve üstlenmiş olduğu riski içerir.
Sayılan bu masraflar emredici nitelikte olmayıp taraflar bunların haricinde eser sözleşmesinin konusuna uygun masraflar belirleyebilirler. Bedelin masraflara göre tayininde, yüklenicinin tüm masraf kalemlerini kayıt etmemesinden kaynaklı masraflarının bedelini karşılayamaması; iş sahibinin de yüklenicinin masraflarını kontrol mekanizmasının güçlü olmamasından kaynaklı yüklenicinin gizli kar elde etmesinin önüne geçememesi gibi sakıncalar vardır ve bu noktada ispat yükü yüklenicidedir.

Eser Sözleşmesi Bi… 05/09/2019 Eşyaya Bağlı İrtifaklar Nel… 05/09/2019