Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği üzerine hazırladığımız rehberin üçüncü bölümünde; projelerin onay sürecinden uygulama aşamasına kadar mimarlar ve mühendisler için kritik öneme sahip olan teknik sınırları, geçici yapı şartlarını ve estetik komisyonu kurallarını inceliyoruz.

İmar uygulamalarında standartları belirleyen yönetmelik, sadece binaların yüksekliğini değil, aynı zamanda kent estetiğini ve erişilebilirliği de düzenlemektedir. Bu bölümde, proje müelliflerinin ve müteahhitlerin en çok hata yaptığı 5 teknik başlığı ele alıyoruz.

1. Ticari Alanlarda Tasarlanan “Asma Katlar” İçin Temel Sınırlandırmalar Nelerdir?

Zemin katı ticari olarak kullanılan binalarda, iç mekân hacmini artırmak için asma kat tasarlanabilir. Ancak yönetmeliğe göre; asma katın iç yüksekliği 2.40 metreden az olamaz. Ayrıca, bu katın alanı, ait olduğu bağımsız bölümün 1/3’ünden az yapılamaz. Estetik ve trafik güvenliği açısından asma katlar, yola bakan cephelerde merdiveni dahil olmak üzere bina cephesine 3.00 metreden fazla yaklaşamaz.

2. Binalarda Engelli Rampası Tasarlanırken Hangi Eğim Sınırlarına Uyulmalıdır?

Erişilebilirlik standartları gereği bina girişlerinde ve içinde rampa yapılması zorunludur. Rampaların eğimi, tırmanılacak yükseklik arttıkça daha düşük tutulmalıdır. Yönetmeliğe göre;

  • 15 cm ve daha az yükseklikler için en fazla eğim 1:12 (%8),
  • 16-50 cm arası yükseklikler için en fazla eğim 1:14 (%7),
  • 100 cm üzerindeki yükseklikler için ise en fazla eğim 1:20 (%5) olmak zorundadır. Ayrıca, rampalarda kesintisiz olarak 0.90 metre ve 0.70 metre yüksekliklerde iki düzeyli küpeşte bulunması mecburidir.

3. “Muvakkat Yapı” (Geçici Yapı) İzni Hangi Koşullarla Verilir ve Teknik Sınırları Nelerdir?

İmar planında kamu hizmetine ayrılmış ancak henüz kamulaştırılmamış alanlarda, belirli bir süre için muvakkat yapı izni verilebilir. Bu yapıların izin süresi en fazla 10 yıldır ve tapu kaydına şerh edilmesi gerekir,. Teknik açıdan ise muvakkat yapıların toplam inşaat alanı 250 m²’yi, kat adedi 2’yi ve bina yüksekliği 7.50 metreyi geçemez. Ayrıca bu yapılar mümkün mertebe sökülebilir malzemeden inşa edilmelidir.

4. Hangi Ölçekteki Projeler İçin “Mimari Estetik Komisyonu” veya Silüet Onayı Zorunludur?

Şehir silüetini ve estetiğini korumak amacıyla büyükşehir belediyeleri belirli nitelikteki yapılar için onay şartı getirebilir. Aşağıdaki özelliklerden en az birini taşıyan projelerde silüet onayı zorunluluğu getirilebilir:

  • Müstakil yapı adedi 30 veya daha fazla olan uygulamalar.
  • Bir parselde toplam yapı inşaat alanının 60.000 m²’den fazla olduğu yapılar.
  • Herhangi bir cepheden görünen en düşük kottaki bina yüksekliğinin 60.50 metreyi geçtiği yapılar.

5. Yapı Ruhsatının Süresi Dolduğunda “Yenileme” İşlemi Nasıl Yapılır?

Yapı ruhsatı, alındığı tarihten itibaren 5 yıl süreyle geçerlidir. Eğer inşaat bu süre içinde tamamlanamazsa, ruhsat süresi dolmadan önce başvurulması kaydıyla, ilk ruhsat alma tarihindeki plan ve mevzuat hükümleri çerçevesinde en çok iki kez ve beşer yıllık dönemler için süre uzatımı yapılabilir. Ruhsatı hükümsüz hale gelen bir yapının inşaatına devam edilebilmesi için ise güncel mevzuat hükümlerine göre yeniden ruhsat alınması zorunludur.

Bu içerik, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği’nin güncel maddeleri (,,,,) referans alınarak profesyoneller için hazırlanmıştır.

İnşaat Hesabı – Dergisi

Yönetmelik/Hukuk