01 Eki

Göreli Öteleme İrdelemesi – Sayısal örnek

YÖNETMELİK

TDY2007 yapılarda göreli ötelemelerin irdelenmesini ister . Bu yüzdende kısıtlama koymuştur.Ancak yönetmelik için deplasman önemli değil, katlar arasındaki deplasman farkı önemlidir. Doğru olanda budur zaten. Şöyle ki alt katta sıfıra yakın deplasman varken bir üst katta 4 cm deplasman olması sorun olabilir. Ancak alt katta 3 cm, bir üst katta 4 cm deplasman olması 1 cm göreli öteleme olduğu anlamı çıkarır ki bir sorun teşkil etmez.Bu anlamda mühendis kat deplasmanlarına değil göreli deplasmanlara özen göstermeldiir.
Ancak yönetmeliğimiz bildiğiniz üzere yeni yapı hesaplarını brüt çatlamamış kesit olarak düşünüp hesaplamamızı ister. Dolayısıyla bizde hesaplarda çatlamamış kesit kullanırız. Bu da deplasman değerlerinin olması gerekenden küçük çıkması sonucunu doğurur. Çünkü büyük rijitlik demek, küçük deplasman demektir. Bu durum 2. mertebe etkilerine de yansır. Deplasmanlar küçük çıktığı için 2. mertebe etkileri de küçük çıkar. Biliyorsunuz ikinci mertebe etkisi , elemanların şekil değiştirdikten sonra ortaya çıkan, şekil değiştirmelerin doğuracağı ek kuvvetlerin hesabıdır. Bir kolon eksenel kuvveti kolon hiç deplasman yapmazsa ek moment doğurmaz. Ancak kolon 1 cm deplasman yapmışsa kolonda EKSENEL KUVVET X 1 CM’lik bir ikinci mertebe momenti doğar. Siz eğer çatlamamış kesit rijitlikleri ile hesap yaparsanız deplasmanlar da küçük çıkacak ikinci mertebe etkileri de küçük çıkacaktır. Aslında bu durum kuvvete dayalı sistemin sonucudur. Oysa yatay yük etkisinde yapı hareketlendikçe çatlaklar oluşacaktır. Kolonlarda, kirişlerde, döşemelerde ufak yada büyük hasarlar oluşacaktır. Bu hasarlar rijitliğin düşmesine sebep olacaktır. Rijitlik düşünce deplasman artacak ve ikinci mertebe etkileri büyük değerlere ulaşabilecektir. Öyle ki yapı ne kadar hasar görürse ikinci mertebe etkileri o derece büyük olacaktır. Bu durumu tespit için önce yönetmeliğimizin istediği çatlamamış kesite göre hespa yapıp ikinci mertebe etkilerine bakın. Sonra yapı depreme uğrasın ve kolon kiriş rijitliklerini 0.70 EI seviyesine azaltın. Daha sonra 0.50 EI seviyesine çekin ve ikinci mertebe etkilerini karşılaştırın .İnşallah yönetmeliğimiz bu anlamda geliştirilir ve ikinci mertebe etkilerinin çatlamış kesite göre bulunmasını sağlar.

İNŞAAT HESABINI ÜCRETSİZ OLARAK DENEMEK İSTER MİSİNİZ?

Gayrimenkul Piyasası… 01/10/2019 Grobeton Nedir ? 01/10/2019